Phán quyết Tòa trọng tài và UNCLOS 1982 - Cơ sở giải quyết hòa bình các tranh chấp tại Biển Đông

Thứ Sáu, 15/7/2022| 13:28

Phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực (PCA) ở The Hague (Hà Lan) về Biển Đông năm 2016 là dấu mốc quan trọng và cơ sở hữu ích để giải quyết các tranh chấp trong khu vực một cách hòa bình.

Phán quyết Tòa trọng tài và UNCLOS 1982 - Cơ sở giải quyết hòa bình các tranh chấp tại Biển ĐôngTân Ngoại trưởng Philippines Enrique A. Manalo

"Một Biển Đông hòa bình"

Nhân dịp Philippines kỷ niệm 6 năm phán quyết của Tòa Trọng tài thường trực về Biển Đông, tân Ngoại trưởng nước này Enrique A. Manalo ngày 12/7 đã đưa ra những thông điệp quan trọng của Manila.

Theo đó, Ngoại trưởng Manalo nhấn mạnh: “Hiện tại mà chúng ta cần và tương lai mà chúng ta muốn là một Biển Đông hòa bình”.

“Hơn cả một dấu mốc lịch sử”, ông Manalo nhấn mạnh, 12/7 là ngày khẳng định với cộng đồng quốc tế rằng “pháp quyền chiếm ưu thế và sự ổn định, hòa bình, tiến bộ chỉ có thể đạt được khi được xây dựng trên cơ sở trật tự pháp lý dựa trên các quy tắc trên đại dương”.

Ngoại trưởng Philippines khẳng định, phán quyết về Biển Đông năm 2016 và Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982 là “hai mỏ neo” trong chính sách và hành động của Philippines tại vùng biển này.

Năm 2022 cũng là năm kỷ niệm 40 năm UNCLOS được thông qua. Ông Manalo khẳng định, việc tuân thủ toàn bộ UNCLOS là chìa khóa để đảm bảo hòa bình toàn cầu và khu vực, cũng như sử dụng các đại dương một cách công bằng và bền vững.

Theo ông, phán quyết của Tòa trọng tài là một sự khẳng định đối với các cơ chế giải quyết tranh chấp của UNCLOS. Những tuyên bố của phán quyết là thuyết phục, không thể phủ nhận và không thể bác bỏ.

“Chúng tôi kiên quyết phản đối các nỗ lực phá hoại phán quyết, thậm chí xóa phán quyết khỏi luật pháp, lịch sử và ký ức tập thể. Đồng thời, chúng tôi hoan nghênh ngày càng nhiều quốc gia ủng hộ phán quyết”, Ngoại trưởng Manalo nhấn mạnh.

Trước đó, tân Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. đã từng tuyên bố ủng hộ phán quyết của Tòa Trọng tài và cho biết ông sẽ không cho phép bất kỳ sự chà đạp nào, dù chỉ một milimet vuông vùng biển của Philippines.

Trang mạng gmanetwork.com dẫn lời cựu Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario, người đi đầu trong các nỗ lực đưa các tranh chấp của nước này với Trung Quốc ra Tòa Trọng tài quốc tế, kêu gọi Tổng thống Marcos Jr. “làm những gì đúng đắn, bảo vệ tình yêu nước và giúp đỡ người dân Philippines”.

Phán quyết Tòa trọng tài và UNCLOS 1982 - Cơ sở giải quyết hòa bình các tranh chấp tại Biển ĐôngTòa Trọng tài Thường trực (PCA) ở The Hague (Hà Lan) công bố phán quyết về Biển Đông, năm 2016

Duy trì trật tự dựa trên luật lệ

Theo ABC News, nhân dịp kỷ niệm 6 năm phán quyết, Đại sứ quán Mỹ tại Manila ngày 12/7 đã đưa ra tuyên bố của Ngoại trưởng Antony Blinken kêu gọi Trung Quốc tuân thủ phán quyết của Tòa Trọng tài.

Ngoại trưởng Mỹ đồng thời cảnh báo rằng, Washington có nghĩa vụ bảo vệ đồng minh hiệp ước Philippines nếu lực lượng, tàu thuyền hoặc máy bay của quốc gia này bị tấn công tại các vùng biển tranh chấp.

Tuyên bố của ông Blinken nhấn mạnh: “Chúng tôi kêu gọi Trung Quốc một lần nữa tuân thủ các nghĩa vụ theo luật pháp quốc tế và chấm dứt các hành vi khiêu khích…

Chúng tôi cũng tái khẳng định rằng một cuộc tấn công vũ trang vào các lực lượng vũ trang, tàu biển hoặc máy bay của Philippines ở Biển Đông sẽ buộc Mỹ kích hoạt các cam kết phòng thủ chung” theo Hiệp ước Phòng thủ chung Mỹ-Philippines năm 1951.

Mỹ tái khẳng định “sẽ tiếp tục làm việc với các đồng minh và đối tác, cũng như các thể chế khu vực như ASEAN, để bảo vệ và duy trì trật tự dựa trên luật lệ”.

Cùng ngày, Đại sứ quán Canada tại Philippines cũng đưa ra thông điệp nhấn mạnh rằng, phán quyết về Biển Đông năm 2016 “tiếp tục là một dấu mốc quan trọng và là cơ sở hữu ích để giải quyết các tranh chấp trong khu vực một cách hòa bình”.

Trên trang Twitter, cơ quan trên tái khẳng định, phán quyết về Biển Đông năm 2016 có giá trị ràng buộc đối với Trung Quốc và Philippines.

Đại sứ quán Canada viết: “Canada lo ngại về việc Trung Quốc tiếp tục không muốn chấp nhận phán quyết, cũng như các hoạt động cưỡng ép của Bắc Kinh đang diễn ra ở Biển Đông và Biển Hoa Đông”.

Ottawa tái khẳng định sự phản đối mạnh mẽ đối với các hành động đơn phương làm leo thang căng thẳng và phá hoại sự ổn định của khu vực, cũng như trật tự quốc tế dựa trên luật lệ.

Đại sứ quán Canada nêu rõ: “Điều này bao gồm việc Trung Quốc sử dụng các tàu hải quân, hải cảnh và dân quân biển để đe dọa tàu của các quốc gia khác, cùng việc nước này khẳng định các yêu sách đơn phương đối với các thực thể tranh chấp...

Những hành động này không tương thích với các nghĩa vụ của Trung Quốc theo luật pháp quốc tế, gồm cả UNCLOS”.

Nhật Bản-Philippines kêu gọi giải quyết hòa bình các tranh chấp ở Biển Đông theo phán quyết của Tòa trọng tài

Mới đây, Bộ Ngoại giao Nhật Bản thông báo, các ngoại trưởng của nước này và Philippines đã tái khẳng định cam kết tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực an ninh và hoạt động bảo vệ bờ biển.

Phán quyết Tòa trọng tài và UNCLOS 1982 - Cơ sở giải quyết hòa bình các tranh chấp tại Biển ĐôngNhật Bản-Philippines nhất trí theo đuổi quan hệ hợp tác chặt chẽ hơn giữa các lực lượng vũ trang

Trong một cuộc điện đàm, Ngoại trưởng Nhật Bản Hayashi Yoshimasa và người đồng cấp Philippines Enrique Manalo đã nhất trí theo đuổi quan hệ hợp tác chặt chẽ hơn giữa các Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản và quân đội Philippines, như hoạt động diễn tập chung.

Đây là cuộc trao đổi chính thức đầu tiên của hai ngoại trưởng kể từ khi ông Manalo đảm nhiệm chức Ngoại trưởng Philippines hồi đầu tháng này, sau lễ tuyên thệ nhậm chức của Tổng thống Ferdinand Marcos Jr vào ngày 30/6.

Bộ Ngoại giao Nhật Bản dẫn lời ông Hayashi nói rằng, ông lên án mạnh mẽ các nỗ lực "đơn phương thay đổi hiện trạng bằng vũ lực" trên các vùng biển, cũng như chính sách ép buộc về kinh tế.

Về việc ngày 12/7 đánh dấu 6 năm ngày Tòa trọng tài The Hague ra phán quyết (năm 2016) liên quan tranh chấp Biển Đông, trong đó bác bỏ những tuyên bố chủ quyền rộng khắp của Trung Quốc đối với các vùng biển tranh chấp ở Biển Đông, hai ngoại trưởng kêu gọi giải quyết hòa bình các tranh chấp phù hợp với phán quyết.

Ngoại trưởng Nhật Bản ca ngợi Philippines đã "kiên định tuân thủ" phán quyết và thể hiện "cam kết về một giải pháp hòa bình".

Hai bên cũng cam kết hợp tác trong các vấn đề liên quan cuộc xung đột Nga-Ukraine, vấn đề Triều Tiên và tình hình Myanmar./.

(Q.Đ tổng hợp)

Top