Liệu Trung Quốc có tạo cơn địa chấn từ bản ghi nhớ tuần duyên giữa Mỹ và Đài

Thứ Hai, 29/3/2021| 16:48

Giữa lúc căng thẳng với Trung Quốc tăng cao, Mỹ và Đài Loan đã ký thỏa thuận về hợp tác tuần duyên. Ngày 25-3 hãng tin Reuters cho biết người đứng đầu cơ quan đại diện Đài Loan tại Mỹ, bà Tiêu Mỹ Cầm và đại diện cho phía Mỹ là Giám đốc điều hành Hiệp hội Mỹ tại Đài Loan, bà Ingrid Larson đã ký kết bản ghi nhớ về việc thành lập "Nhóm công tác tuần duyên" chung của hai bên.

Đây là thỏa thuận hợp tác đầu tiên giữa Mỹ và Đài Loan kể từ khi Tổng thống Mỹ Joe Biden nhậm chức hồi tháng 1. Lễ ký kết được tổ chức với sự tham gia của quyền Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách các vấn đề Đông Á-Thái Bình Dương, ông Sung Kim cùng bà Ann Castiglione-Cataldo - cố vấn về quan hệ quốc tế cho Lực lượng Tuần duyên Mỹ. Trong buổi lễ, bà Tiêu đã "nhấn mạnh rằng với tư cách là một bên liên quan có trách nhiệm ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, Đài Loan sẵn sàng và sẵn lòng làm nhiều hơn nữa trong lĩnh vực hàng hải" - văn phòng đại diện Đài Loan tại Mỹ viết trong thông cáo hôm 25-3.

 

Liệu Trung Quốc có tạo cơn địa chấn từ bản ghi nhớ tuần duyên giữa Mỹ và Đài

Đài Loan tăng cường triển khai các tàu mới cho lực lượng tuần duyên vốn có thể được điều động nếu chiến tranh bùng nổ  AFP

Phía Đài Loan thể hiện kỳ vọng "Nhóm công tác tuần duyên" mới sẽ giúp cả Mỹ và Đài Loan "xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược bền chặt hơn và cùng nhau đóng góp nhiều hơn cho một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương mở và tự do".

Trong khi đó, bà Larson nhấn mạnh rằng bản ghi nhớ ngày 25-3 là thành quả hợp tác trên cơ sở mối quan hệ song phương "mạnh mẽ và bền chặt" giữa Mỹ và Đài Loan. Phía Mỹ cho biết "Nhóm công tác tuần duyên" hỗ trợ các hoạt động bảo tồn tài nguyên biển, đặt mục tiêu giảm tình trạng đánh bắt bất hợp pháp, không có báo cáo và không được quản lý. Nhóm công tác cũng sẽ hợp tác tuần tra tìm kiếm-cứu nạn trên biển và tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường biển.  Sự hợp tác về tuần duyên giữa Mỹ và Đài Loan được coi là biểu hiện tăng cường hợp tác của hai bên nhằm đối phó với Luật Hải cảnh gây tranh cãi mà Trung Quốc thông qua hồi tháng 1. Theo luật mới, hải cảnh Trung Quốc có quyền nổ súng vào các tàu thuyền bị cho là xâm phạm vùng biển mà Bắc Kinh cho rằng mình có chủ quyền.

Trung Quốc luôn biện minh rằng quy định như vậy là phù hợp với thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, một trong những vấn đề khiến thế giới quan ngại nhất là việc Bắc Kinh đưa ra yêu sách vô căn cứ với nhiều vùng biển xung quanh trong đó có gần như toàn bộ Biển Đông, dẫn tới nguy cơ luật này xâm phạm nghiêm trọng quyền và lợi ích của các nước láng giềng với Trung Quốc.

Trước sự kiện trên ngày 27-3, Trung Quốc điều 20 chiến cơ đi vào vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan, theo Cơ quan phòng vệ Đài Loan. Đây là đợt áp sát lớn nhất từ trước tới nay. Trước đó một ngày, Trung Quốc triển khai ba máy bay tới cùng khu vực này để tuần tra. 20 máy bay quân sự Trung Quốc gồm ba máy bay chống ngầm và trinh sát Y-8, một máy bay kiểm soát và cảnh báo sớm KJ-500, bốn máy bay ném bom H-6K, 10 tiêm kích J-16 và hai tiêm kích J-10. Đài Loan cho biết lực lượng trên không của hòn đảo đã triển khai tên lửa để giám sát vụ hàng chục máy bay Trung Quốc xâm nhập phần phía tây nam vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan. Đài Loan còn cho hay máy bay của vùng lãnh thổ đã cảnh báo máy bay Trung Quốc thông qua vô tuyến.

Liệu Trung Quốc có tạo cơn địa chấn từ bản ghi nhớ tuần duyên giữa Mỹ và Đài

Bà Tiêu Mỹ Cầm (phải - đại diện cho Đài Loan) và bà Ingrid Larson (trái - đại diện cho Mỹ) ký bản ghi nhớ hôm 25-3. Ảnh: VĂN PHÒNG ĐẠI DIỆN ĐÀI LOAN TẠI MỸ

Về phía Trung Quốc đã lên tiếng phản đối bản ghi nhớ về việc thành lập 'Nhóm công tác tuần duyên' giữa Mỹ và Đài Loan, đồng thời chỉ trích mối quan hệ ngày càng tăng giữa Washington và Đài Bắc. Hãng tin AP đưa tin Trung Quốc ngày 26-3 đã phản đối bản ghi nhớ về việc thành lập "nhóm công tác tuần duyên" giữa Mỹ và Đài Loan, chỉ trích mối quan hệ ngày càng tăng giữa Washington và Đài Bắc. Phát biểu tại cuộc họp giao ban hôm 26-3, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh cho biết thỏa thuận về hợp tác tuần duyên giữa Mỹ và Đài Loan đã vi phạm các cam kết của Washington với Bắc Kinh. Bà Hoa kêu gọi Mỹ “thận trọng với lời nói và hành động của mình trong các vấn đề liên quan Đài Loan”. Bà Hoa cũng chỉ trích sự ủng hộ của Quốc hội Mỹ về dự luật kêu gọi sự ủng hộ đối với việc Đài Loan tham gia Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). "Chúng tôi kêu gọi phía Mỹ kiềm chế không phát đi bất kỳ tín hiệu sai trái nào tới các lực lượng đòi độc lập Đài Loan, đồng thời không khuyến khích và xúi giục Đài Loan mở rộng cái gọi là không gian quốc tế" – bà Hoa nhấn mạnh.

Trong khi đó, bà Larson nhấn mạnh rằng bản ghi nhớ là thành quả trên cơ sở mối quan hệ hợp tác song phương "mạnh mẽ và bền chặt" giữa Washington và Đài Bắc. Bà Tiêu hôm 26-3 đã đăng dòng tweet cho biết biên bản ghi nhớ với Mỹ được kỳ vọng sẽ mang lại sự hợp tác chặt chẽ hơn trong an toàn hàng hải, cứu hộ nhân đạo, thực thi nghề cá và bảo vệ môi trường biển. Trên trang Twitter, Văn phòng các vấn đề Đông Á và Thái Bình Dương của Bộ Ngoại giao Mỹ khẳng định: “Mỹ không thể tự hào hơn khi được sát cánh cùng một người bạn tốt như Đài Loan để giải quyết các thách thức của thế giới".

Liệu Trung Quốc có tạo cơn địa chấn từ bản ghi nhớ tuần duyên giữa Mỹ và Đài

Tàu tuần duyên Đài Loan. Ảnh: AP

Sự hợp tác về tuần duyên giữa Mỹ và Đài Loan được coi là dấu hiệu tăng cường hợp tác giữa hai bên nhằm đối phó luật hải cảnh đầy tranh cãi mà Trung Quốc thông qua hồi tháng 1. Theo luật mới, lực lượng hải cảnh Trung Quốc có quyền sử dụng “tất cả các biện pháp cần thiết” để chấm dứt hoặc ngăn chặn các mối đe dọa từ tàu nước ngoài. Bên cạnh đó, lực lượng hải cảnh Trung Quốc còn được quyền phá dỡ những công trình do các quốc gia khác xây dựng trong vùng biển mà Bắc Kinh ngang nhiên tuyên bố chủ quyền.

Trung Quốc luôn coi Đài Loan là lãnh thổ của mình và không loại trừ khả năng dùng vũ lực để thống nhất. Quan hệ hai bờ eo biển Đài Loan căng thẳng từ khi bà Thái Anh Văn, người phản đối chính sách "một Trung Quốc", trở thành lãnh đạo của hòn đảo hồi năm 2016. Chính phủ ông Biden nhiều lần nhấn mạnh cam kết hỗ trợ của Mỹ đối với Đài Loan là “vững chắc”, đồng thời yêu cầu Trung Quốc đại lục chấm dứt gây sức ép với Đài Loan, theo Reuters.

Quyền Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách vấn đề Đông Á và Thái Bình Dương, ông Sung Kim đã có mặt tại lễ ký kết thỏa thuận. Theo Reuters, Đài Loan tăng cường triển khai các tàu mới cho lực lượng tuần duyên vốn có thể được điều động nếu chiến tranh bùng nổ. Đài Loan có động thái này vì gần đây phải đối mặt tình trạng các tàu cá và tàu hút cát của Trung Quốc đại lục tăng cường hiện diện trong vùng biển do Đài Loan kiểm soát.

Mỹ không có mối quan hệ ngoại giao chính thức với Đài Loan nhưng là nhà cung cấp vũ khí và hậu thuẫn quan trọng nhất đối với vùng lãnh thổ này. Trong khi đó, Trung Quốc xem Đài Loan là một phần lãnh thổ không thể tách rời và không loại trừ khả năng dùng vũ lực để thống nhất./.

Minh Tuệ (tổng hợp và bình luận)

 

Top