Áp dụng lệnh trừng phạt Campuchia liệu có làm gia tăng thêm xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc

Chủ nhật, 12/12/2021| 10:12

Mỹ đã áp đặt cấm vận vũ khí và các giới hạn xuất khẩu mới đối với Campuchia do sự ảnh hưởng quân sự đang gia tăng của Trung Quốc ở nước này cũng như các vấn đề liên quan tới nhân quyền và tham nhũng.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã áp đặt lệnh cấm vận vũ khí đối với Campuchia với lý do nước này tiếp tục cho phép Trung Quốc mở rộng hiện diện quân sự và xây dựng các cơ sở đặc dụng ở vịnh Thái Lan. Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, tham nhũng và lạm dụng nhân quyền ở Campuchia cũng là những nguyên nhân của lệnh cấm vận vũ khí của Mỹ.

Trong khi đó, Bộ Thương mại Mỹ cũng ban hành các hạn chế xuất khẩu mới nhằm hạn chế Campuchia tiếp cận các thiết bị có hai công dụng cho cả mục đích dân sự và quân sự, các thiết bị quân sự ít nhạy cảm và các trang bị và dịch vụ quốc phòng. Trong tuyên bố ngày 8/12, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Gina Raimondo cho biết Mỹ kêu gọi chính phủ Campuchia đạt được tiến triển có ý nghĩa trong giải quyết tham nhũng và nhân quyền đồng thời tìm cách giảm sự ảnh hưởng quân sự của Trung Quốc ở Campuchia vốn đe dọa an ninh khu vực và toàn cầu.

Áp dụng lệnh trừng phạt Campuchia liệu có làm gia tăng thêm xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc

 Tên lửa không đối không AIM-120C có khả năng hoạt động cả ngày lẫn đêm trong mọi thời tiết. Ảnh minh hoạ, nguồn: Arabnews

Các lệnh trừng phạt trên được cho là một phần nỗ lực của Mỹ nhằm đối phó với tầm ảnh hưởng đang gia tăng của Trung Quốc ở Đông Nam Á. Campuchia là Chủ tịch luân phiên của ASEAN năm 2022.Trước việc áp dụng lệnh trừng phạt của mỹ, Campuchia đã có động thái phản ứng gay gắt theo đó Thủ tướng Campuchia Hunsen ra lệnh 'tiêu hủy hoặc xếp xó mọi thứ vũ khí Mỹ'. Theo truyền thông Campuchia đưa tin, Thủ tướng Campuchia, Samdek Hunsen đã ra lệnh cho các lực lượng vũ trang nước này tổng kiểm tra, tìm để tiêu hủy và xếp xó tất cả các loại vũ khí Mỹ hiện có. Tờ Khmer Times, cơ quan truyền thông tiếng Anh chính thức của Campuchia và nhiều cơ quan truyền thông địa phương khác ngày 10/12, trước việc Chính phủ Mỹ thông báo đã áp đặt lệnh cấm vận vũ khí với Campuchia, Thủ tướng Campuchia Hun Sen cùng ngày đã ra lệnh cho tất cả các lực lượng vũ trang của nước này "ném vào kho hoặc tiêu hủy trực tiếp các thiết bị quân sự do Mỹ sản xuất nếu tìm thấy."

Cũng trênKhmer Times ngày 9/12 cho biết, Campuchia hiện nay không nhập khẩu bất kỳ vũ khí nào từ Mỹ, vì vậy lệnh cấm của Washington là vô nghĩa. Thủ tướng Hun Sen cùng ngày đã nói: "Tôi không quan tâm" và cho rằng Mỹ đã đe dọa Campuchia vì các lý do khác nhau. Truyền thông Campuchia ngày 10/12 cũng đưa tin ông Hun Sen không những không tức giận về việc Mỹ viện cớ áp đặt các biện pháp hạn chế và cấm vận vũ khí đối với Campuchia, thay vào đó, ông Hun Sen lại muốn “cảm ơn Mỹ”. Ông tuyên bố trên mạng xã hội rằng vào năm 1994, ông quyết định không tiếp nhận vũ khí và trang thiết bị của Mỹ, cũng như không coi Mỹ là nước cung cấp chính cho hệ thống vũ khí và thiết bị của Campuchia. “Bây giờ, có thể chứng minh rằng quyết định của tôi khi đó là rất đúng đắn." Ông Hun Sen cũng ra lệnh cho tất cả các lực lượng vũ trang của Campuchia kiểm tra các kho vũ khí và thu thập tất cả vũ khí, trang thiết bị do Mỹ sản xuất. "Nếu tìm thấy thiết bị quân sự do Mỹ sản xuất, hãy ném nó vào kho hoặc trực tiếp tiêu hủy."

Áp dụng lệnh trừng phạt Campuchia liệu có làm gia tăng thêm xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc

 Thủ tướng Hunsen ngày 10/12 ra lệnh cho Lực lượng vũ trang Campuchia tìm, tiêu hủy và xếp xó mọi vũ khí, trang bị của Mỹ (Ảnh: Khmer Times).

Ông nói rằng nhiều quốc gia hoặc khu vực sử dụng vũ khí và thiết bị của Mỹ đang phải đối mặt với "thảm họa". Ví dụ, trong những năm 1970, chính quyền Lon Nol đã sử dụng vũ khí, trang thiết bị của Mỹ, nhập khẩu một số lượng lớn vũ khí từ Mỹ, dẫn đến việc Campuchia đến nay vẫn còn mắc một “món nợ đen”. Hun Sen nói, ngày nay một số quốc gia hoặc khu vực vẫn sử dụng vũ khí và thiết bị của Mỹ, và Afghanistan đã bị đánh bại vì điều này. Ông Hun Sen nhấn mạnh, “Tôi tin tưởng hơn vào lòng dũng cảm và tinh thần chiến đấu của các binh sĩ của chúng ta để bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ chứ không chỉ là vũ khí.”

Ngoài ra, ông Hun Sen cũng một lần nữa cảm ơn chính phủ Mỹ đã áp đặt lệnh cấm vận vũ khí đối với Campuchia. Sau khi bày tỏ quan điểm của mình trên mạng xã hội, ông Hun Sen cũng cho đăng thêm hai bức ảnh chụp ông và cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Áp dụng lệnh trừng phạt Campuchia liệu có làm gia tăng thêm xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc

 Phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân.

Đặc biệt về phía Trung Quốc cũng đã lên tiếng mạnh mẽ về lệnh trừng phạt Campuchia của Mỹ Trung Quốc cho rằng, Mỹ đang cố gắng làm hoen ố mối quan hệ Campuchia - Trung Quốc bằng lệnh trừng phạt cấm vận vũ khí với Phnom Penh. Phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân cho biết, gần đây Mỹ đã bôi nhọ mối quan hệ, hợp tác giữa Trung Quốc và Campuchia, đồng thời đe dọa gây áp lực và áp đặt lệnh cấm vận vũ khí đối với Campuchia. Thông cáo của Đại sứ quán Trung Quốc ở Phnom Penh cũng nhấn mạnh, Bắc Kinh phản đối hành động gây áp lực lên nước khác, vi phạm các chuẩn mực cơ bản trong quan hệ quốc tế.

Phản ứng của Trung Quốc diễn ra sau khi Mỹ áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với chính phủ Campuchia, hạn chế việc bán vũ khí và thiết bị quân sự của Mỹ cho Campuchia. Động thái của Mỹ được đưa ra trước những quan ngại về "nhân quyền và tham nhũng" cũng như hoạt động của Trung Quốc ở nước này. Theo Viện Nghiên cứu Hòa bình Stockholm (SIPRI) cho biết, Mỹ không phải là quốc gia cung cấp vũ khí chính cho Campuchia, bởi hầu hết số kho vũ khí của quân đội Campuchia đều được mua hoặc được viện trợ từ Trung Quốc.

Bàn về việc Mỹ chỉ trích quan hệ quân sự giữa Trung Quốc và Campuchia, nói Campuchia cho Trung Quốc xây dựng căn cứ quân sự tại cảng Ream, trang Guancha (Nhà quan sát) của Trung Quốc ngày 11/12 đã đăng bài, cho rằng: “Điều trớ trêu là, sau Thế chiến II các căn cứ quân sự của Mỹ có mặt hầu như ở khắp nơi trên thế giới. Mỹ đã thiết lập hơn 5.000 căn cứ trên khắp thế giới (gần một nửa trong số đó là ở nước ngoài). Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, số lượng các căn cứ quân sự của Mỹ đã giảm bớt. Mặc dù vậy, Đài Al Jazeera hồi tháng 10 dẫn lời giáo sư khoa học chính trị David Vine của Đại học Mỹ (American University) cho biết, tính đến tháng 7/2021, Mỹ có khoảng 750 căn cứ tại ít nhất 80 quốc gia và khu vực. Do Lầu Năm Góc không công bố tất cả thông tin nên con số thực tế có thể còn nhiều hơn.”

Nhận định về việc áp dụng lệnh trừng phạt Campuchia của Mỹ nhiều nhà bình luận phân tích cho rằng lệnh trừng phạt này ngoài việc đưa quan hệ ngoại giao giữa hai nước Campuchia và Mỹ gia tăng căng thẳng mà nhiều khả năng sẽ đẩy quan hệ Mỹ-Trung Quốc vào một xung đột mới./.

Minh Tuệ (tổng hợp và bình luận)

 

Top