ขอบเขตของระบบสุริยะนั้นขึ้นอยู่กับคำจำกัดความ ซึ่งอาจจะเป็นแถบไคเปอร์ แถบสุริยจักรวาล หรือเมฆออร์ตก็ได้
ระบบสุริยะประกอบด้วยดาวเคราะห์ 8 ดวง ภาพ: NASA/JPL
ระบบสุริยะนั้นกว้างใหญ่ไพศาล ประกอบด้วยดาวเคราะห์ 8 ดวง ดาวเคราะห์แคระ 5 ดวง ดวงจันทร์หลายร้อยดวง ดาวเคราะห์น้อยและดาวหางนับล้านดวง ทั้งหมดโคจรรอบดวงอาทิตย์ และในหลายกรณีก็โคจรรอบกันและกันด้วยความเร็วหลายพันกิโลเมตรต่อชั่วโมง แล้วจุดสิ้นสุดของระบบสุริยะอยู่ที่ไหน? คำตอบขึ้นอยู่กับว่าเรากำหนดนิยามของระบบดาวเคราะห์นี้อย่างไร
ตามข้อมูลของ NASA ระบบสุริยะมีพรมแดนที่อาจเป็นไปได้สามแห่ง ได้แก่ เข็มขัดไคเปอร์ (เข็มขัดของวัตถุทางดาราศาสตร์ที่เป็นหินซึ่งอยู่นอกวงโคจรของดาวเนปจูน) เข็มขัดเฮลิโอเซนทริก (ขอบของสนามแม่เหล็กของดวงอาทิตย์) และเมฆออร์ต (บริเวณที่มีดาวหางอยู่ไกลออกไป แทบมองไม่เห็นจากโลก)
แถบไคเปอร์
แถบไคเปอร์ทอดยาวจากดวงอาทิตย์ในระยะทาง 30 ถึง 50 หน่วยดาราศาสตร์ (AU) (1 AU คือระยะทางโดยประมาณระหว่างโลกกับดวงอาทิตย์) บริเวณนี้เต็มไปด้วยดาวเคราะห์น้อยและดาวเคราะห์แคระ เช่น พลูโต ซึ่งถูกขับออกมาจากบริเวณชั้นในของระบบสุริยะเนื่องจากการต่อสู้ทางแรงโน้มถ่วงกับดาวเคราะห์ดวงอื่น
นักดาราศาสตร์บางคนโต้แย้งว่า แถบไคเปอร์ควรถูกพิจารณาว่าเป็นขอบของระบบสุริยะ เพราะมันแสดงถึงสิ่งที่ควรจะเป็นขอบของจานดาวเคราะห์ก่อนกำเนิดของดวงอาทิตย์ จานดาวเคราะห์ก่อนกำเนิดเป็นวงแหวนของก๊าซและฝุ่นที่ต่อมาพัฒนาไปเป็นดาวเคราะห์ ดวงจันทร์ และดาวเคราะห์น้อย
"หากเรากำหนดนิยามของระบบสุริยะในเชิงแคบ กล่าวคือ ประกอบด้วยดวงอาทิตย์และดาวเคราะห์เท่านั้น ขอบของแถบไคเปอร์ก็อาจถือได้ว่าเป็นขอบของระบบสุริยะ" แดน ไรเซนเฟลด์ นักวิจัยจากห้องปฏิบัติการแห่งชาติลอสอะลาโมสในนิวเม็กซิโก สหรัฐอเมริกา กล่าว
แถบไคเปอร์เต็มไปด้วยดาวเคราะห์น้อยที่โคจรรอบระบบสุริยะ ภาพ: BBC
แต่มีนักดาราศาสตร์บางคนมองว่าคำจำกัดความนี้เรียบง่ายเกินไป “นั่นไม่ถูกต้องนัก สิ่งต่างๆ เปลี่ยนไปมาก โดยส่วนใหญ่แล้วจะเคลื่อนออกไปด้านนอก นับตั้งแต่ดาวเคราะห์ก่อตัวขึ้น” ไมค์ บราวน์ ผู้เชี่ยวชาญจากสถาบันเทคโนโลยีแคลิฟอร์เนีย (Caltech) อธิบาย
ดังนั้น แถบไคเปอร์จึงไม่ได้ครอบคลุมทุกสิ่งทุกอย่างในระบบสุริยะ ในเดือนตุลาคมปี 2023 การค้นพบวัตถุใหม่หลายชิ้นนอกแถบไคเปอร์ชี้ให้เห็นว่าอาจมี "แถบไคเปอร์ที่สอง" อยู่ไกลออกไป นักวิจัยบางคนโต้แย้งว่าความไม่แน่นอนเกี่ยวกับขอบนอกของบริเวณนี้ทำให้มันไม่เหมาะสมที่จะใช้เป็นขอบเขตที่น่าเชื่อถือของระบบสุริยะ
แสงแดดจัด
เฮลิโอพอสคือขอบนอกสุดของเฮลิโอสเฟียร์ ซึ่งเป็นบริเวณที่ได้รับอิทธิพลจากสนามแม่เหล็กของดวงอาทิตย์ ในช่วงเฮลิโอพอส ลมสุริยะ หรือกระแสอนุภาคประจุไฟฟ้าที่ปล่อยออกมาจากดวงอาทิตย์ จะอ่อนกำลังลงจนไม่สามารถผลักดันรังสีที่เข้ามาจากดาวฤกษ์และวัตถุทางดาราศาสตร์อื่นๆ ในกาแล็กซีทางช้างเผือกได้
"เนื่องจากพลาสมาภายในดวงจันทร์เต็มดวงมีต้นกำเนิดมาจากดวงอาทิตย์ และพลาสมาภายนอกดวงจันทร์เต็มดวงมีต้นกำเนิดมาจากอวกาศระหว่างดวงดาว บางคนจึงถือว่าดวงจันทร์เต็มดวงเป็นขอบเขตของระบบสุริยะ" ไรเซนเฟลด์กล่าว อวกาศภายนอกดวงจันทร์เต็มดวงมักถูกเรียกว่า "อวกาศระหว่างดวงดาว" (อวกาศระหว่างดาวฤกษ์)
ยานอวกาศสองลำได้เดินทางผ่านเขตอิทธิพลของดวงอาทิตย์ไปแล้ว ได้แก่ วอยเอเจอร์ 1 ในปี 2012 และวอยเอเจอร์ 2 ในปี 2018 เมื่อบินออกจากเขตอิทธิพลของดวงอาทิตย์ ยานอวกาศวอยเอเจอร์ตรวจพบการเปลี่ยนแปลงของชนิดและความเข้มของสนามแม่เหล็กและรังสีที่พุ่งเข้ามาหาอย่างรวดเร็ว บราวน์กล่าวว่านี่แสดงให้เห็นว่าพวกเขาได้ข้ามผ่านขอบเขตบางอย่างไปแล้ว
อย่างไรก็ตาม เฮลิโอสเฟียร์ไม่ได้มีรูปร่างทรงกลม แต่มีรูปร่างยาวรี ดังนั้น การใช้ระบบสุริยะแบบเฮลิโอเซนทริกเป็นแกนกลางจะทำให้เกิดระบบที่บิดเบี้ยว ซึ่งขัดแย้งกับมุมมองของนักวิจัยบางกลุ่มเกี่ยวกับระบบดาวเคราะห์
ภาพจำลองการบินของยานอวกาศวอยเอเจอร์ 1 และวอยเอเจอร์ 2 ในอวกาศ ภาพ: NASA/JPL-Caltech
เมฆออร์ต
ตามข้อมูลของ NASA เมฆออร์ตเป็นขอบเขตที่เป็นไปได้ที่ไกลที่สุดและกว้างที่สุดของระบบสุริยะ โดยขยายออกไปประมาณ 100,000 หน่วยดาราศาสตร์จากดวงอาทิตย์ "ผู้ที่นิยามระบบสุริยะว่าเป็นทุกสิ่งที่ถูกดึงดูดด้วยแรงโน้มถ่วงของดวงอาทิตย์ ถือว่าขอบของเมฆออร์ตเป็นขอบของระบบสุริยะ" ไรเซนเฟลด์กล่าว
สำหรับนักวิจัยบางกลุ่ม นี่คือตัวเลือกที่เหมาะสมที่สุดสำหรับขอบเขตของระบบสุริยะ เพราะในทางทฤษฎีแล้ว ระบบดาวเคราะห์รวมถึงวัตถุทั้งหมดที่โคจรรอบดาวฤกษ์ อย่างไรก็ตาม นักวิจัยคนอื่นๆ โต้แย้งว่า เมฆออร์ตอยู่ในอวกาศระหว่างดาว ทำให้มันอยู่นอกระบบสุริยะ แม้ว่าจะโคจรรอบดวงอาทิตย์ก็ตาม นอกจากนี้ นักวิทยาศาสตร์ ยังไม่แน่ใจเกี่ยวกับจุดสิ้นสุดที่แท้จริงของเมฆออร์ต ทำให้มันเป็นขอบเขตที่น่าเชื่อถือน้อยกว่าแถบไคเปอร์
พรมแดนที่พบได้บ่อยที่สุด
ในบรรดาขอบเขตที่เป็นไปได้ทั้งสาม ขอบเขตที่ยึดดวงอาทิตย์เป็นศูนย์กลางเป็นขอบเขตที่นักวิจัยและนาซาใช้บ่อยที่สุดในการกำหนดระบบสุริยะ เนื่องจากเป็นขอบเขตที่ระบุได้ง่ายที่สุด และลักษณะทางแม่เหล็กของทั้งสองด้านแตกต่างกันอย่างมาก
แต่เรื่องนี้ไม่ได้หมายความว่าทุกสิ่งทุกอย่างที่อยู่ไกลออกไปจากดวงจันทร์เต็มดวงจะต้องเป็นวัตถุจากอวกาศระหว่างดวงดาวเสมอไป เช่น หินอวกาศขนาดยักษ์ 'อูมูอามัว' ตามที่ไรเซนเฟลด์กล่าวไว้ "เมฆออร์ตก็เป็นส่วนหนึ่งของวัสดุที่ประกอบขึ้นเป็นดาวเคราะห์ ดังนั้นมันจึงประกอบด้วยวัสดุจากระบบสุริยะ ไม่ใช่วัสดุจากอวกาศระหว่างดวงดาว" เขากล่าว
ทูเถา (อ้างอิงจาก Live Science )
[โฆษณา_2]
ลิงก์แหล่งที่มา
การแสดงความคิดเห็น (0)