tìm kiếm

Trang nhất > Thế giới ngày nay

Thứ Ba, 27/10/2020 | 03:47:16 GMT+7
Bao giờ Nagorno-Karabakh có thể ngưng tiếng súng

Chiến sự tại Nagorno-Karabakh giữa Armenia và Azerbaijan tiếp tục leo thang bất chấp lệnh ngừng bắn nhân đạo giữa hai bên đạt được trước đó với sự trung gian của Nga. Cùng với các cáo buộc lẫn nhau vi phạm thỏa thuận, hai bên đã tiến hành đồng thời các màn đáp trả quân sự, gây thương vong lớn.

14/10/2020 15:48:00

Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Nga, tình hình xung đột trong khu vực Nagorno-Karabakh đã xấu đi nghiêm trọng, Azerbaijan và Armenia đều tiến hành những trận pháo kích dữ dội và ghi nhận thương vong. Do đó, Bộ Ngoại giao Nga kêu gọi các bên lập tức ngừng bắn và bắt đầu đàm phán với mục đích ổn định tình hình.

Trước đó vào sáng nay (27/9), Bộ Quốc phòng Azerbaijan thông báo lực lượng vũ trang Armenia đã tiến hành pháo kích vào khu dân cư của nước này tại khu vực Karabak làm nhiều dân thường thiệt mạng. Ngay sau đó, Bộ Quốc phòng Armenia cũng đã cảnh báo lực lượng Azerbaijan phát động tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái tại khu vực này nhằm đáp trả hành động của Armenia.

Bao giờ Nagorno-Karabakh có thể ngưng tiếng súng - 1

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho hay Armenia  và Azerbaijan vừa  đồng ý ngừng bắn, bắt đầu từ hôm nay 10.10, để trao đổi tù nhân và những người thiệt mạng trong cuộc xung đột giữa hai bên về vùng Nagorno-Karabakh.

Đó là kết quả của cuộc liên lạc ngoại giao đầu tiên giữa Ngoại trưởng Armenia Zohrab Mnatsakanyan và người đồng cấp Azerbaijan Jeyhun Bayramov kể từ khi cuộc xung đột về Nagorno-Karabakh bùng phát từ ngày 27.9. Lệnh ngừng bắn sẽ bắt đầu từ lúc 12 giờ trưa nay 10.10 (giờ địa phương), theo Reuters.

Ngoại trưởng Lavrov thông báo lệnh ngừng bắn nói trên vào lúc 3 giờ sáng sau khi ông có cuộc đàm phán kéo dài 10 giờ đồng hồ với hai người đồng cấp Armenia và Azerbaijan ở Moscow.

Ngoại trưởng Lavrov cho biết thêm Armenia và Azerbaijan còn nhất trí đàm phán về việc giải quyết cuộc xung đột. Cũng theo ông Lavrov, Ủy ban Chữ thập đỏ quốc tế sẽ làm trung gian trong chiến dịch nhân đạo nói trên. Ông Lavrov không cung cấp chi tiết về cuộc đàm phán sắp tới giữa Armenia và Azerbaijan, nhưng cho hay nhóm Minsk của Tổ chức An ninh và hợp tác quốc tế châu Âu (OSCE) sẽ làm trung gian.

Bao giờ Nagorno-Karabakh có thể ngưng tiếng súng - 2Binh lính Armenia ở khu vực Nagorno-Karabakh. Ảnh: Reuters 

Tuy nhiên gần đây giao tranh đã tái diễn giữa các lực lượng của Armenia và Azerbaijan tại khu vực xung đột Nagorno-Karabakh bất chấp việc các cường quốc và nhóm trung gian Minsk liên tục kêu gọi tuân thủ lệnh ngừng bắn nhân đạo. Armenia cảnh báo, sự can dự và tham vọng bành trướng sang Nam Caucasus của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ biến Nagorno-Karabakh và toàn bộ Caucasus thành vùng chiến sự như Syria.

Azerbaijan cáo buộc các lực lượng Armenia vi phạm lệnh ngừng bắn nhân đạo được nhất trí hôm 10/10 khi pháo kích vào Goranboy, Aghdam và Terter. Armenia cũng cáo buộc đối phương có các hành động quân sự tương tự.Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan tuyên bố chỉ khi nào Thổ Nhĩ Kỳ thay đổi quan điểm về Nagorno-Karabakh thì Azerbaijan mới ngừng hành động quân sự tại vùng lãnh thổ nhỏ bé ở Nam Caucasus này.

Armenia và Azerbaijan đã bày tỏ sẵn sàng nối lại đàm phán trong khung thời gian sớm nhất. Nhưng phạm vi của vấn đề rộng hơn, đó là vì Thổ Nhĩ Kỳ đến Nam Caucasus để tiếp tục chính sách giống như họ đang thực hiện ở Địa Trung Hải chống lại Hi Lạp và Síp hay như những gì mà họ đang làm ở Syria và Iraq. Tôi nghĩ, Thổ Nhĩ Kỳ không nên can dự vào đàm phán về Nagorno-Karabakh bởi họ không muốn đàm phán giải quyết vấn đề mà thực chất muốn giành quyền hợp pháp để có mặt tại Nam Caucasus”, Thủ tướng Pashinyan nhấn mạnh.

Trước đó Armenia cáo buộc Thổ Nhĩ Kỳ điều 4.000 tay súng từ Syria tới hỗ trợ Azerbaijan trong cuộc xung đột ở vùng Nagorno-Karabakh, cũng như cung cấp nhiều máy bay không người lái (UAV) cho Azerbaijan. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan bác bỏ các cáo buộc song liên tục khằng định "sẽ tiếp tục đứng về phía những người anh em ở Azerbaijan”. Trên thực tế, kể từ khi nổ ra giao tranh hôm 27/9, Thổ Nhĩ Kỳ đã ủng hộ mạnh mẽ Azerbaijan và cho rằng các lực lượng Armenia cần phải rời đi.

Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan cảnh báo, nếu tình hình không được kiểm soát, sức ảnh hưởng của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ biến Nam Caucasus thành Syria thứ 2 và ngọn lửa chiến tranh sẽ còn lan rộng ra phía Nam và Bắc Caucasus.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu tuyên bố, lời kêu gọi của quốc tế về ngừng bắn ở Nagorno-Karabakh là hợp lý nhưng các cường quốc cũng cần hối thúc Armenia rút ra khỏi vùng đất thuộc Azerbaijan. Thổ Nhĩ Kỳ muốn đóng vai trò trong các cuộc thảo luận quốc tế nhưng bị Armenia cho là nỗ lực thực hiện tham vọng của chủ nghĩa bành trướng.

Nga, Liên minh châu Âu cùng Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo và nhóm Minsk thuộc OSCE đang kêu gọi các bên đưa ra cam kết lớn hơn đối với các điều khoản của lệnh ngừng bắn.

Cuộc xung đột kéo dài hơn 2 tuần tại khu vực Nagorny-Karabakh đã có những tín hiệu lạc quan khi lệnh ngừng bắn tại khu vực Nagorny-Karabakh đã chính thức có hiệu lực vào trưa 10/10 theo giờ địa phương, tức khoảng 15 giờ Việt Nam, theo một thỏa thuận giữa Armenia và Azerbaijan sau các cuộc đàm phán tại thủ đô Moskva của Nga ngày 9/10.

Thỏa thuận trên được công bố trong một thông cáo chung của Ngoại trưởng 3 nước Armenia, Azerbaijan và Nga, do Bộ Ngoại giao Nga đưa ra sáng sớm 10/10.

Bao giờ Nagorno-Karabakh có thể ngưng tiếng súng - 3Binh sĩ Azerbaijan tại Nagorno-Karabakh. Ảnh: Azerbaijan's Defense Ministry

Theo đó, Armenia và Azerbaijan sẽ tiến hành trao đổi tù nhân và thi thể những người thiệt mạng trong các cuộc giao tranh giữa hai bên. Hiện chưa rõ lệnh ngừng bắn sẽ kéo dài trong bao lâu. Các bên nhất trí bắt đầu các cuộc đàm phán thực chất nhằm đạt được một giải pháp hòa bình sớm nhất có thể, với sự trung gian của Nhóm Minsk thuộc Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu.

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov - người giữ vai trò trung gian trong cuộc đàm phán - cho biết Armenia và Azerbaijan đạt thỏa thuận ngừng bắn trên cơ sở nhân đạo. Ông Lavrov cũng cho hay thêm Ủy ban chữ thập đỏ quốc tế sẽ hỗ trợ thực hiện lệnh ngừng bắn này.

Tuy nhiên chiến sự tại Nagorno-Karabakh giữa Armenia và Azerbaijan tiếp tục leo thang bất chấp lệnh ngừng bắn nhân đạo giữa hai bên đạt được trước đó với sự trung gian của Nga. Cùng với các cáo buộc lẫn nhau vi phạm thỏa thuận, hai bên đã tiến hành đồng thời các màn đáp trả quân sự, gây thương vong lớn.

Bộ Quốc phòng Azerbaijan khẳng định, ít nhất 9 người đã thiệt mạng và 34 người khác bị thương trong các cuộc pháo kích của phía Armenia nhằm vào Ganja-thành phố lớn thứ hai của nước này. Cơ quan này cáo buộc Armenia tiến hành một đợt tấn công rocket bằng máy bay không người lái, song không thành công, nhằm vào một nhà máy thủy điện Azerbaijan ở thành phố Mingachevir.

Cố vấn Tổng thống Azerbaijan Hikmet Hajiyev cho biết: “Thành phố Ganja cách nơi diễn ra các hoạt động quân sự hơn 100 km. Lý do gì mà Armenia tấn công thành phố này? Lý do gì để Armenia tấn công thành phố Mingachevir? Không có bất kỳ mục tiêu quân sự nào tại đó. Không thể biện minh cho các vụ tấn công. Những gì chúng ta thấy ở đây là hành vi giết hại dân thường của phía Armenia”.

Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev khẳng định cuộc tấn công bằng tên lửa vào thành phố Gan-gia từ lãnh thổ Armenia là một tội ác chiến tranh, vi phạm các công ước Liên Hợp Quốc cũng như lệnh ngừng bắn mà hai bên mới đạt được.

Những hình ảnh về các đồng đổ nát tại thành phố Ganja và hình ảnh một máy bay không người lái bị bắn hạ thành phố Mingachevir được cho là của phía Armenia đã được phía Azerbaijan công bố ngay lập tức.

Tuy nhiên, Bộ Quốc phòng Armenia đã gọi các cáo buộc của phía Azerbaijan là “một lời nói dối trắng trợn”, đồng thời cáo buộc  “ngược lại” các lực lượng Azerbaijan đã tiến hành pháo kích nhằm các khu vực đông dân ở Nagorno-Karabakh, trong đó có Stepanakert - thành phố lớn nhất tại đây. Giới chức Armenia xác nhận, đã có thêm 5 dân thường nước này thiệt mạng trong các vụ pháo kích đó.

Trong khi, Bộ Ngoại giao Armenia hôm qua cáo buộc Thổ Nhĩ Kỳ đang cố gắng gây bất ổn tại Nagorno-Karabakh, nhằm phá vỡ lệnh ngừng bắn mà nước này vừa đạt được với Azerbaijan. Dự kiến hôm nay (12/10), Ngoại trưởng Armenia sẽ tới Nga, để tiếp tục tham vấn và bàn luận về tình hình Nagorno-Karabakh với người đồng cấp nước chủ nhà Sergei Lavrov. Chiến sự Nagorno-Karabakh vẫn leo thang trong ngày đầu tiên sau khi lệnh ngừng bắn nhân đạo giữa Armenia và Azerbaijan, vốn có hiệu lực./.

Minh Tuệ (tổng hợp và bình luận)