tìm kiếm

Trang nhất > Kinh tế thế giới

Thứ Năm, 21/11/2019 | 00:12:25 GMT+7
Việt Nam – Thành công và thách thức

Đăng trên trang http://blogs.worldbank.org , PINELOPI GOLDBERG, Phó Chủ tịch cao cấp, kinh tế trưởng Ngân hàng Thế giới đã có bài viết về một Việt Nam sau chuyến thăm đến Việt Nam và tham dự Diễn đàn cải cách và phát triển năm 2019.

03/10/2019 15:19:00

Việt Nam – Thành công và thách thức - 1

Ảnh: minh họa

 

Tác giả viết: Tôi vừa trở về từ một chuyến đi đến Việt Nam - một đất nước đấy cuốn hút, vì cả những gì nước này đã đạt được cho đến nay và cho vì vai trò của Ngân hàng Thế giới đóng góp cho các thành tựu ấy.

Thành tựu của Việt Nam kể từ khi bắt đầu chiến lược Đổi mới vào năm 1986 không có ngoài ngoài từ đặc biệt. Sự chuyển đổi từ một nền kinh tế tập trung kế hoạch hóa sang kinh tế thị trường đã thay đổi quốc gia này một cách nhanh chóng, từ mức nghèo nhất thế giới trở thành một trong những nền kinh tế năng động nhất khu vực Đông Á. WB đã và đang là một đối tác quan trọng của Việt Nam kể từ khi bắt đầu công cuộc chuyển dịch này. Quan hệ đối tác mật thiết mà WB xây dựng tại Việt Nam suốt 25 năm qua thể hiện rõ nét trong các cuộc thảo luận, làm việc của tôi với các đối tác Việt Nam. Nhiều đối tác đã ghi nhận các điều kiện về tài chính WB dành cho Việt Nam là một phương tiện quan trọng giúp nước này vượt qua các chương trình cải cách phức tạp, để tập trung vào các hành động căn cơ và để đảm bảo đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường và xã hội.

Tuy nhiên, bên cạnh các thành tựu đã đạt được cho đến nay, mẫu hình phát triển hiện tại cũng cho thấy nhiều thách thức cần nhận diện. Việt Nam hiện tại chuyên sâu sản xuất trong một số ngành nhất định, ví dụ như sản xuất và xuất khẩu các sản phẩm có giá trị thấp, yêu cầu nhân công kỹ năng thấp. Để đi tiếp, điều quan trọng là Việt Nam cần nâng cấp, tăng cường giá trị gia tăng nội địa và nâng thu nhập bình quân đầu người để chuyển sang giai đoạn phát triển kế tiếp. Tuy nhiên, nâng cấp có khả năng dẫn tới những thách thức lớn hơn là theo đuổi sản xuất cơ bản. Ngoài ra, một môi trường quốc tế đang lên thường rất cần thiết  hỗ trợ cho sự chuyển dịch này, tuy nhiên hiện ngày càng có nhiều yếu tố bất ổn và căng thẳng nổi lên trên quy mô toàn cầu.

Có 4 nhóm hành động Việt Nam có thể thực hiện để ứng phó với các thách thức trong nước và quốc tế, đó là:

- Tăng trưởng trong tương lai yêu cầu phải thực thi một chương trình nghị sự đầy tham vọng trong các lĩnh vực chính sách chủ chốt sau: cải cách sâu rộng về chính sách; đầu tư hạ tầng và kết nối; khả năng phục hồi và thích ứng với biến đổi khi hậu; cải thiện, nâng cao tay nghề và duy trì nguồn nhân lực; thiết lập một mạng lưới hợp tác tìm kiếm các giải pháp mang tính khu vực trước những đe dọa về sinh tồn ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Trong số các lĩnh vực kể trên, một vài vấn đề mang tính cụ thể đối với Việt Nam, còn lại mà thách thức chung cho các quốc gia có mức thu nhập trung bình nơi Việt Nam có thể rút kinh nghiệm từ các bài học cả thành công lẫn thất bại về chính sách. Tiến bộ trong mọi lĩnh vực có thể đạt được với giả định có ý chí chính trị để thực hiện các hành động cần thiết.

- Ngoài các cải cách mang tính vĩ mô, còn có các bước nhỏ cụ thể cần phải thực hiện ngay. Ví dụ như các chương trình cung ứng trong nước hay các sáng kiến chứng nhận quốc tế có thể giúp tăng khả năng kết nối các doanh nghiệp trong nước với FDI và tạo điều kiện chuyển giao kiến ​​thức. Các bước như vậy có thể dễ dàng được xác định thông qua nghiên cứu và phân tích dữ liệu, nếu Việt Nam mở quyền truy cập dữ liệu vi mô cho cộng đồng các nhà nghiên cứu và đối tác phát triển.

- Quan trọng là, để đối mặt với môi trường quốc tế đang xấu đi, Việt Nam cần kiềm chế khỏi xu hướng bảo hộ. Trong khi tương lai xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ và EU có thể không chắc chắn về dài hạn, việc hội nhập vào kinh tế khu vực ASEAN thực sự là một khả năng. Hầu hết các quốc gia trong khu vực đã mở cửa từ hàng thập kỷ trước. Tạo ra một thị trường khu vực rộng lớn, tương tự như EU cho người Châu Âu, có thể sẽ tác động lớn đến tăng trưởng của các nước thành viên. Việt Nam nên đóng vai trò dẫn dắt ASEAN trong nỗ lực này, nhất là về dịch vụ. Trong khi dịch vụ yêu cầu một chương trình nghị sự hội nhập sâu rộng tham vọng hơn nhiều so với ngành sản xuất, vẫn có khu vực Việt Nam có thể nghĩ lớn và tạo ra đối trọng với các xu thế bảo hộ ở các khu vực khác trên thế giới. Cửa sổ cơ hội là hiện thực trước mắt khi Việt Nam giữ vai trò Chủ tịc ASEAN từ tháng 10 năm nay.

- Cuối cùng, Việt Nam nên nắm chắc tính chương trình nghị sự thịnh vượng chung và bền vững. Việt Nam mong muốn trở thành một nền kinh tế hiện đại và để làm như vậy, nước này đối mặt với cùng vấn đề mà các quốc gia tiên tiến hiện đang phải đối mặt. Điều này có nghĩa là Việt Nam cần phải vượt trên tăng trưởng. Gaiir quyết các vấn đề này sẽ tạo ra tăng trưởng và thu nhập cao hơn và về mặt tiềm năng, các giải pháp và khả năng này hoàn toàn có thể xuất khẩu.

Trong mỗi lĩnh vực nêu trên, WB có thể đóng góp chuyên môn và công cụ phân tích để hỗ trợ Việt Nam. Tập trung vào tăng trưởng toàn diện và phát triển bền vững, thay vì chỉ dựa vào tăng trưởng nóng trong ngắn hạn sẽ giúp nước này tránh được bẫy thu nhập trung bình và chuyển mình trở thành một nền kinh tế hiện đại, tiên tiến./.

(Thu Hường dịch từ trang http://blogs.worldbank.org)