tìm kiếm

Trang nhất > Thế giới ngày nay

Thứ Tư, 26/06/2019 | 00:28:09 GMT+7
Thế giới tuần qua

Thế giới trong thời gian gần đây có quá nhiều xung đột, quá nhiều mâu thuẫn và quá nhiều thách thức để hướng tới hòa bình, ổn định. Những điểm nóng của đời sống chính trị quốc tế vẫn đang diễn tiến càng lúc càng gay gắt... Các cuộc đối thoại bất thành đang khiến nguy cơ đối đầu, mâu thuẫn gia tăng. Trong khi đó, các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống đang ngày một lớn hơn, đặt hàng triệu người dân đối diện với chiến tranh và nghèo đói.

12/04/2019 17:52:00

Thế giới : Quá nhiều xung đột, quá nhiều mâu thuẫn và quá nhiều thách thức ...

 

Ảnh minh họa

1 Ngày 15-3-2019 đánh dấu cuộc xung đột tại Syria bước sang năm thứ chín. Sau tám năm, chiến sự ác liệt đã cướp đi sinh mạng của gần 500 nghìn người, khiến ba triệu người sống với thương tật vĩnh viễn, hơn một nửa dân số Xy-ri phải rời bỏ nhà cửa trong một cuộc khủng hoảng người tị nạn lớn nhất kể từ sau chiến tranh thế giới thứ hai. Về cơ bản, quy mô giao tranh đã giảm, quân đội Ða-mát (Damas) giành chiến thắng trên thực địa, lực lượng tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) suy yếu và một loạt lệnh ngừng bắn được thiết lập, song tiếng súng chưa yên, hòa bình chưa được khôi phục hoàn toàn.

Chặng đường tái thiết sau chiến tranh đối mặt vô vàn khó khăn, với mối lo lớn nhất là khôi phục nền kinh tế đang bị bao vây bằng một loạt lệnh trừng phạt quốc tế. Trong khi đó, các cuộc cạnh tranh lợi ích giữa các bên can dự có thể làm phức tạp thêm công việc tái thiết của quốc gia Trung Ðông này.

2 Cuộc chiến “trừng phạt - đáp trả” giữa phương Tây và Nga lại bùng lên đúng dịp tròn 5 năm bán đảo Crưm (Cremia) sáp nhập LB Nga. Liên tiếp trong tuần qua, Liên hiệp châu Âu (EU) bổ sung vào danh sách trừng phạt tám công dân Nga, Mỹ đưa thêm sáu quan chức và sáu công ty, trong khi Canada (Ca-na-đa) áp lệnh trừng phạt 115 người và 15 thực thể của Nga. Các lệnh trừng phạt bổ sung chống Nga được gắn với cuộc khủng hoảng Ukraine và sự cố đụng độ ở biển A-dốp (Azov). Tất nhiên, Nga lên án các biện pháp đơn phương, phi lý của phương Tây chống Nga và dọa đáp trả.

Trong khi đó, cùng thông báo biện pháp trừng phạt mới với Minerven và lãnh đạo công ty khai thác mỏ này của Vê-nê-xu-ê-la (Venezuela), gây sức ép với chính phủ Tổng thống N.Ma-đu-rô (Nicolas Maduro) cũng là một nội dung thảo luận tại Nhà trắng giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump) với “đồng minh mới” là người đồng cấp Bra-xin (Brazil) Jair Bolsonaro. Lãnh đạo Nhà trắng cảnh báo sẽ còn “cứng rắn hơn”, với các biện pháp trừng phạt mạnh tay hơn, trong nỗ lực mở rộng can thiệp Vê-nê-xu-ê-la.

3 Thất bại trong cuộc chiến gian nan giành sự ủng hộ của Quốc hội cho bản thỏa thuận Brexit đã ký với EU, giờ đây Thủ tướng Anh Theresa May đứng trước “khe cửa hẹp”, buộc phải thuyết phục giới chức ở Brúc-xen (Brussels) đồng ý phương án lùi thời hạn London rời đi. Thách thức mới cũng không kém phần khốc liệt, khi hạn chót Brexit chỉ còn tính bằng ngày. Dự kiến, Luân Ðôn đề xuất gia hạn đến ngày 30-6, hoặc kéo dài hơn. Tuy nhiên, chỉ riêng nội bộ nước Anh, đề xuất này cũng còn gây tranh cãi, thậm chí là không thể trong trường hợp Hạ viện Anh tiếp tục bác bỏ thỏa thuận Brexit ở lần thứ ba bà Mây đệ trình vào tuần tới.

Trong khi đó, giới lãnh đạo EU vẫn giữ quan điểm cứng rắn: Không chấp thuận Anh lùi ngày chia tay nếu không có một kế hoạch cụ thể sẽ làm gì trong khoảng thời gian trì hoãn đó. Ấy là chưa kể, việc hoãn Brexit còn cần được 27 thành viên EU phê chuẩn. Con đường Brexit của nước Anh hiện như trong “ma trận”, mà chưa thấy ánh sáng nào le lói.

4 Công du ba nước Ðông Phi, gồm Gi-bu-ti (Djibouti), Ê-ti-ô-pi-a (Ethiopia) và Kê-ni-a (Kenia), Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ghi dấu sự “trở lại” của Pháp tại khu vực ảnh hưởng cũ và gia nhập cuộc đua tới “lục địa đen”. Bằng mối dây ràng buộc với châu Phi về lịch sử, văn hóa và ngôn ngữ, cùng tiền đề là chỗ đứng vững chắc tại khu vực một thời, Pháp có cơ sở để tin tưởng vào triển vọng mối quan hệ đối tác cùng có lợi với các nước ở châu lục. Một loạt các dự án, cả về kinh tế, quân sự lẫn văn hóa và môi trường, đã được ông Ma-crông thông báo trong chuyến thăm, hứa hẹn hợp tác sớm được mở rộng. Song, để khôi phục vị thế vốn có, phía trước Paris còn cả chặng đường dài với nhiều thách thức, trong bối cảnh “cuộc chiến giành ảnh hưởng” tại châu Phi diễn ra ngày càng khắc nghiệt giữa nhiều cường quốc, không chỉ có Mỹ, hay láng giềng của Pháp là Anh, mà còn cả các cường quốc châu Á.

 

Thế giới: Các cuộc đối thoại bất thành đang khiến nguy cơ đối đầu, mâu thuẫn gia tăng. 

 

Ảnh minh họa

5 Quan hệ Mỹ - Triều Tiên có nguy cơ xấu đi, trong bối cảnh Mỹ và Hàn Quốc không giảm quy mô tập trận chung, còn Bình Nhưỡng chỉ trích gay gắt các cuộc tập trận này. Quyền Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ P.Sa-na-han (P.Shanahan) cho biết, Mỹ không giảm quy mô các cuộc tập trận quân sự chung với Hàn Quốc mà còn đang tăng cường năng lực quân sự.

Trước động thái này, truyền thông Triều Tiên coi đây là hành động “gây hấn quân sự” chống Bình Nhưỡng và “dội gáo nước lạnh” vào những nỗ lực hòa bình rất khó khăn để có thể đạt được trên Bán đảo Triều Tiên. Bình Nhưỡng khẳng định, các cuộc tập trận, trong đó có việc gần đây triển khai một tàu tuần duyên của Mỹ với nhiệm vụ hỗ trợ thực thi các lệnh trừng phạt của LHQ, là hành động chống Triều Tiên.

Trưởng đoàn đàm phán về vấn đề Anh rời Liên hiệp châu Âu (EU) M.Bác-ni-ê (M.Barnier) cảnh báo: Nguy cơ diễn ra kịch bản “Brexit không thỏa thuận” trong thực tế đang cao lên từng ngày, nhưng EU vẫn hy vọng có thể tránh được viễn cảnh này. Ông cũng cho biết, EU đã sẵn sàng chấp nhận Anh ở lại liên minh thuế quan EU, hoặc duy trì một mối liên hệ với EU tương tự như mô hình Na Uy hiện tại. Ông Bác-ni-ê kêu gọi Anh nói rõ hướng đi tiếp, hoặc đưa ra một kế hoạch cụ thể.

Nhà đàm phán người Pháp cho rằng Anh hiện có ba lựa chọn trước ngày 12-4, khi quốc gia này chính thức rời EU theo lịch gia hạn Brexit mà hai bên đạt được cuối tháng 2 vừa qua. Một là lựa chọn ủng hộ thỏa thuận Brexit mà Anh và EU đã đạt được hồi cuối năm 2018, đồng thời tái khẳng định đây là cách duy nhất để Anh ra đi một cách có trật tự. Những kịch bản khác bao gồm Brexit không thỏa thuận hoặc trì hoãn Brexit trong thời gian dài. Ông Bác-ni-ê nhấn mạnh kịch bản không thỏa thuận là điều mà EU chưa bao giờ mong muốn và cũng không nằm trong ý định chung của toàn khối. Ông Bác-ni-ê cũng lưu ý việc chuẩn bị cho kịch bản không thỏa thuận không có nghĩa là mọi việc sẽ thuận lợi, vẫn có những sự gián đoạn và những vấn đề phát sinh.

7 Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) dự báo: Tăng trưởng kim ngạch thương mại toàn cầu trong năm 2019 sẽ thấp hơn so với năm 2018, do bất ổn kinh tế và căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc gia tăng. Trong bản dự báo hằng năm vừa được công bố, WTO dự báo kim ngạch thương mại toàn cầu sẽ tăng 2,6% trong năm nay, thấp hơn so với mức tăng 3% trong năm 2018 và dưới mức dự báo 3,7% được đưa ra trước đó. WTO nhận định: Trao đổi thương mại đã chịu sức ép bởi chính sách áp thuế bổ sung cùng những biện pháp trả đũa, tăng trưởng kinh tế yếu kém, thị trường tài chính dễ biến động và chính sách thắt chặt tiền tệ tại những nước phát triển.

Chuyên gia kinh tế trưởng của WTO R.Koopman đánh giá: Tình hình thương mại có thể tồi tệ hơn, nếu Tổng thống Mỹ Donald Trump triển khai kế hoạch áp mức thuế cao đối với ô-tô nhập khẩu cuối năm nay. Trao đổi thương mại Mỹ - Trung Quốc chiếm khoảng 3%, trong khi hoạt động xuất nhập khẩu ô-tô trên thế giới chiếm khoảng 8% tổng kim ngạch thương mại toàn cầu. Do đó, những tác động lên kinh tế toàn cầu từ việc áp thuế bổ sung đối với ô-tô nhập khẩu sẽ lớn hơn nhiều so với tác động của cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung Quốc.

8 Báo cáo hằng năm về khủng hoảng lương thực toàn cầu do Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) vừa công bố trong tuần qua cho thấy: Chiến tranh, các hiện tượng thời tiết cực đoan và bất ổn kinh tế năm 2018 đã đẩy hơn 113 triệu người tại 53 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới rơi vào cảnh thiếu lương thực. Theo các nhà phân tích, xu hướng số người đói ăn trên thế giới vượt hơn 100 triệu người mỗi năm nhiều khả năng không thay đổi khi khủng hoảng lương thực tiếp diễn.

Theo báo cáo, châu Phi là khu vực chịu ảnh hưởng nhiều nhất do khủng hoảng lương thực năm 2018, khi gần 72 triệu người tại “lục địa đen” thiếu ăn trầm trọng. FAO dự đoán: Tác động của biến đổi khí hậu và xung đột sẽ tiếp tục gây ra tình trạng mất an ninh lương thực trong năm tới. Hiện tượng En Ni-nô (El Nino) cũng như thời tiết hanh khô nhiều khả năng sẽ tác động đến các khu vực miền nam châu Phi, Mỹ la-tinh và vùng Ca-ri-bê (Caribe).

Thế giới tuần qua - 1

Ảnh minh họa

Vietnam.vn (tổng hợp)